Materiał został wykonany w paśmie H-alfa, dlatego obraz różni się od tego, który można uzyskać przy obserwacji Słońca w świetle białym. Szczególnie dobrze widoczne są struktury chromosfery oraz protuberancje wystające poza krawędź tarczy.
Księżyc zasłonił struktury znajdujące się nad powierzchnią Słońca
Warto zwrócić uwagę na fragment nagrania, w którym przy krawędzi Słońca widoczne są nieregularne struktury plazmowe. Wraz z przesuwaniem się tarczy Księżyca zostają one kolejno zakryte i znikają z obrazu.
Są to protuberancje, czyli obszary stosunkowo chłodnej i gęstej plazmy utrzymywanej ponad powierzchnią Słońca przez jego pole magnetyczne. Mogą rozciągać się na dziesiątki, a w największych przypadkach nawet setki tysięcy kilometrów ponad fotosferę.
Podczas zaćmienia geometria zjawiska pozwala obserwować moment, w którym ostry brzeg tarczy Księżyca przecina kolejne fragmenty chromosfery. Nasz naturalny satelita znajduje się wtedy na linii pomiędzy obserwatorem a Słońcem i zasłania również materię wystającą poza jego widoczną krawędź.
Nagranie zaćmienia wykonaliśmy w paśmie H-alfa
H-alfa to linia widmowa wodoru o długości fali około 656,28 nanometra, znajdująca się w czerwonej części widma światła widzialnego. W obserwacjach słonecznych stosuje się bardzo wąskie filtry przepuszczające światło właśnie w pobliżu tej długości fali.
Pozwala to znacząco ograniczyć światło pochodzące z fotosfery i uwidocznić struktury związane przede wszystkim z chromosferą Słońca. W paśmie H-alfa można rejestrować między innymi protuberancje, włókna, obszary aktywne oraz dynamiczne zmiany zachodzące w plazmie.
Protuberancja obserwowana poza krawędzią tarczy widoczna jest jako jasna struktura na tle ciemnego nieba. Ta sama materia oglądana na tle tarczy słonecznej może przyjmować postać ciemnego włókna, ponieważ pochłania część promieniowania H-alfa dochodzącego z niższych warstw atmosfery Słońca.
Zaćmienie pokazuje różnicę między fotosferą a chromosferą
W klasycznej obserwacji przez filtr do światła białego widoczna jest przede wszystkim fotosfera, czyli warstwa odpowiadająca za większość światła docierającego do Ziemi. Można wtedy obserwować między innymi plamy słoneczne oraz granulację, jeżeli pozwala na to rozdzielczość instrumentu i warunki atmosferyczne.
Obserwacja H-alfa pokazuje inną warstwę atmosfery Słońca. Dzięki temu podczas częściowego zaćmienia można śledzić nie tylko zmianę kształtu samej tarczy, ale także moment zakrywania struktur znajdujących się ponad fotosferą.
Na nagraniu z Poznania z 12 sierpnia 2026 roku granica tarczy Księżyca stopniowo dochodzi do widocznych przy brzegu protuberancji, a następnie je zakrywa. Zarejestrowany materiał pokazuje więc bezpośrednio, że obserwowane w H-alfa struktury nie są elementem powierzchni widocznej w świetle białym, lecz rozciągają się ponad nią w słonecznej atmosferze.